तुमची संघर्ष शैली कोणती?
2 मिनिटांची मोफत चाचणी
कुणीही प्रत्येक वाद एकाच पद्धतीने हाताळत नाही. कधी तुम्ही हवं ते मिळवण्यासाठी आग्रह धरता, कधी मधला मार्ग शोधता, तर कधी सरळ सोडून देता. तरीही बहुतेकांची एक पहिली प्रतिक्रिया ठरलेली असते, विशेषतः ताणाखाली: सहकाऱ्यांपैकी कुणी तुमच्या कामाचं श्रेय घेतल्यावर, जोडीदाराला काहीतरी वेगळं हवं असताना, किंवा आई-बाबांपैकी कुणी नेहमीचंच वाक्य पुन्हा ऐकवल्यावर.
या चाचणीत बारा रोजचे प्रसंग आहेत: कामावर, जोडीदारासोबत, कुटुंबात आणि मित्रमंडळींसोबत. प्रत्येक प्रसंगात तुम्ही खरंच जे कराल त्याच्या सगळ्यात जवळचं उत्तर निवडा, जे करायला हवं असं वाटतं ते नव्हे. शेवटी पाच संघर्ष शैलींपैकी कोणती शैली तुमची पहिली सहज प्रतिक्रिया आहे, ती कुठे उपयोगी पडते आणि तिचा आवाका कसा वाढवायचा, हे तुम्हाला दिसेल.
पाच संघर्ष शैली
- स्पर्धातुम्हाला काय हवं ते तुम्ही सांगता आणि आपल्या भूमिकेवर टिकून राहता. एखादी गोष्ट महत्त्वाची असेल, तर ती सोडून देण्यापेक्षा चर्चा करून सोक्षमोक्ष लावणं तुम्हाला पसंत असतं. तुमच्या मनात काय आहे हे लोकांना नेहमी स्पष्ट कळतं, आणि निर्णय होतात. पुढचं पाऊल: तुमचा मुद्दा मांडून झाल्यावरही समोरच्या बाजूबद्दल कुतूहल ठेवणं, म्हणजे स्पष्टतेची किंमत नात्याला मोजावी लागणार नाही.
- सहयोगतुम्ही वादाकडे दोघांनी मिळून सोडवायची समस्या म्हणून पाहता. तुम्ही प्रश्न विचारता, तुम्हाला काय हवं ते सांगता, आणि दोघांनाही पटेल असं उत्तर मिळेपर्यंत प्रयत्न सोडत नाही. लोकांना वाटतं की तुम्ही त्यांचं खरंच ऐकून घेता, आणि तुमचे उपाय टिकतात. पुढचं पाऊल: एखादा प्रश्न खूप छोटा असेल, किंवा समोरची व्यक्ती अजिबात तयार नसेल, तर पूर्ण प्रक्रियेत अर्थ नसतो, हे ओळखणं.
- तडजोडतुम्ही मधला मार्ग काढता. दोघांना वेगवेगळं हवं असेल, तर सगळ्यांना पुढे जाता येईल अशी देवाणघेवाण तुम्ही शोधता: अर्धं-अर्धं, आधी तुमची पाळी मग माझी. यामुळे गोष्टी न्याय्य आणि जलद राहतात, आणि लोकांना तुम्ही समंजस वाटता. पुढचं पाऊल: मधला मार्ग दोन्ही बाजूंपेक्षा वाईट उत्तर कधी ठरतो, किंवा तो मध्य समोरच्या बाजूने आधीच ठरवलेला असतो, हे ओळखणं.
- टाळणंतुम्ही वादात न पडून शांतता टिकवता. तुम्ही विषय बदलता, योग्य वेळेची वाट पाहता, किंवा हे महत्त्वाचं नाही असं ठरवता. त्यामुळे ऊर्जा वाचते, छोट्या गोष्टी छोट्याच राहतात, आणि नंतर पश्चात्ताप होईल असं तुमच्या तोंडून क्वचितच निघतं. पुढचं पाऊल: कोणते प्रश्न आपोआप मिटणार नाहीत हे ओळखणं, आणि ते छोटे असतानाच मांडणं.
- जुळवून घेणंतुम्ही माघार घेता. कुणाला काहीतरी मनापासून हवं असेल, तर तुम्ही ते त्यांना मिळू देता, कारण त्यांचा आनंद आणि नातं तुमच्यासाठी महत्त्वाचं असतं. लोकांना तुमचा उदारपणा जाणवतो, तुमच्या सहवासात त्यांना मोकळं वाटतं, आणि ताणलेल्या क्षणी तुम्ही वातावरण पटकन हलकं करता. पुढचं पाऊल: तुमच्या स्वतःच्या गरजांनाही पाळी मिळेल याची काळजी घेणं, आणि होकाराची किंमत फार जास्त असेल तेव्हा नाही म्हणणं.
या शैली कुठून आल्या
या पाच शैलींचं वर्णन Kenneth Thomas आणि Ralph Kilmann यांनी 1974 मध्ये केलं. त्यासाठी त्यांनी Robert Blake आणि Jane Mouton यांच्या आधीच्या एका ग्रिडचा आधार घेतला. अधिकृत Thomas-Kilmann Conflict Mode Instrument (TKI) हे एक स्वतंत्र उत्पादन आहे, आणि Nerve Arena चा त्याच्याशी किंवा त्याच्या प्रकाशकाशी कोणताही संबंध नाही. ही चाचणी स्वतंत्रपणे तयार केलेली आणि अनौपचारिक आहे: तुमच्या सवयींवर विचार करण्याचा एक झटपट मार्ग, प्रमाणित मूल्यांकन नव्हे.
चाचणीबद्दल प्रश्न
- सर्वोत्तम संघर्ष शैली अशी काही असते का?
- नाही. प्रत्येक शैली काही प्रसंगांत योग्य ठरते आणि काहींमध्ये महागात पडते. वेळ कमी असताना स्पर्धा महत्त्वाच्या गोष्टी जपते, टाळणं तुमची ऊर्जा खऱ्या अर्थाने महत्त्वाच्या वादांसाठी राखून ठेवतं, आणि जुळवून घेणं नात्यातली ऊब टिकवतं. वाद चांगल्या प्रकारे हाताळणं म्हणजे नेहमीचीच शैली वापरणं नव्हे, तर त्या क्षणाला जी शैली हवी ती निवडणं.
- संघर्ष शैली बदलू शकते का?
- हो. तुमचा निकाल एक सवय दाखवतो, कायमचा स्वभाव नाही. ती परिस्थितीनुसार बदलते (बरेच लोक ऑफिसमध्ये ठाम आणि घरी मवाळ असतात) आणि सरावानेही बदलते. कमी जोखमीच्या संभाषणांत कमी सवयीची शैली वापरून पाहणं, हा जोखीम जास्त असताना ती तयार ठेवण्याचा सगळ्यात जलद मार्ग आहे.
- ही Thomas-Kilmann चाचणी (TKI) आहे का?
- नाही. ही Nerve Arena ने स्वतः तयार केलेली, अनौपचारिक चाचणी आहे. Thomas आणि Kilmann यांनी वर्णन केलेल्या पाच शैली यात वापरल्या आहेत, पण यातला एकही प्रश्न अधिकृत Thomas-Kilmann Conflict Mode Instrument मधून घेतलेला नाही, आणि Nerve Arena चा त्याच्याशी किंवा त्याच्या प्रकाशकाशी कोणताही संबंध नाही.
- माझ्या निकालाचं मी काय करू?
- तुमच्या शैलीचं पान वाचा: ती कुठे उपयोगी पडते आणि तिची तुम्हाला काय किंमत मोजावी लागते ते पाहा. मग या आठवड्यात करून पाहण्यासाठी आवाका वाढवणारी एक कृती निवडा. त्याहून चांगलं म्हणजे आधी तिची तालीम करा: Nerve Arena मध्ये तुम्ही AI प्रतिस्पर्ध्यांविरुद्ध अवघड संभाषणांचा सराव करता, त्यामुळे खरं संभाषण हा तुमचा पहिला प्रयत्न नसतो.